De beste technici leid je zelf op, weet José

IJskoud levert en onderhoudt koel- en vriesinstallaties voor onder andere hotels en ziekenhuizen. Het familiebedrijf bestaat al meer dan 90 jaar en heeft 25 medewerkers. Een groot deel daarvan werkt als monteur.  

Volgens José veranderde de arbeidsmarkt in de afgelopen jaren sterk. ‘De klassieke koelmonteur die alles kan, is lastiger te vinden’, zegt ze. ‘Daarom kijken wij nu anders naar onze eisenlijst voor medewerkers. We zoeken niet meer alleen naar mensen die het vak al volledig beheersen, maar ook naar mensen die het willen leren.’

Van casino naar koeltechniek

Dat levert soms verrassende nieuwe collega’s op. Zo werkte een van de monteurs eerder in een casino, zonder technische opleiding. Toch zag José mogelijkheden. ‘Ik zei tegen hem dat hij zijn werkervaring bij het casino hier moest inzetten’, vertelt ze. ‘Hij had al leiding gegeven en wist hoe je met mensen omgaat. Die vaardigheden kun je ook in een technisch bedrijf gebruiken.’

In het begin keek hij de kat uit de boom. De techniek was nieuw en soms te ingewikkeld. Inmiddels voelt hij zich steeds zekerder in zijn werk. Hij heeft makkelijk contact met klanten en blijft rustig in drukke situaties. ‘Als ik hem bel, is hij altijd vrolijk’, zegt José. ‘Klanten en collega’s zijn dol op hem.’  

‘Je hoeft niet per se de beste monteur te zijn, als je maar weet wanneer je hulp moet vragen.’

Verdeel het werk slimmer

Omdat IJskoud ook mensen zonder technische achtergrond aanneemt, moest het bedrijf het werk anders organiseren. Vroeger moest een monteur vrijwel alles zelf kunnen. Nu verdeelt het bedrijf het werk slimmer. ‘Monteurs krijgen meer ondersteuning van collega’s en van nieuwe technologie. Daardoor hoeft niet één persoon alle kennis en vaardigheden te hebben.’

Technologie speelt daarin misschien wel de grootste rol. IJskoud haalt data uit installaties met een regeling, maar kan ook oudere installaties uitlezen door zelf sensoren te plaatsen die continu gegevens verzamelen. Zo kan het team op afstand meekijken wanneer er een storing ontstaat en monteurs op afstand ondersteunen. Bovendien kunnen ze leren van al die verzamelde data. Monteurs krijgen zo al informatie voordat ze naar een locatie gaan. ‘We hebben eigenlijk een soort digitale buddy gecreëerd voor de monteur.’  

José geeft een voorbeeld van een bioscoop waar IJskoud de koelinstallaties onderhoudt. Daar kan een koelcel soms dichtvriezen wanneer de deur te lang openstaat. ‘Vroeger moest een monteur dan meteen in de auto stappen’, zegt ze. ‘Nu kan het team eerst op afstand meekijken en adviseren. Soms blijkt dat de installatie alleen een paar uur moet ontdooien. Dan hoeft een monteur dus niet langs te rijden. We bieden zowel klanten als onze eigen mensen dus ook meer rust dankzij die technologie.’

Blijven leren in een veranderend vak

Door al die veranderingen verandert ook het werk van monteurs. Nieuwe techniek, digitale systemen en data zorgen ervoor dat het vak zich blijft ontwikkelen. Volgens José is het daarom belangrijk dat medewerkers blijven leren.

Bij IJskoud gebeurt dat vooral in de praktijk. Teamleiders werken zelf mee op locatie en begeleiden nieuwe collega’s in het werk. Monteurs delen ook onderling kennis wanneer iemand iets nieuws ontdekt in een installatie. ‘Monteurs zijn eigenlijk allemaal een beetje uitvinders en opleiders’, vertelt José. ‘Als iemand iets tegenkomt wat hij nog nooit heeft gezien, wil hij dat graag met de rest van het team delen.’

Laat mensen groeien op hun manier

Volgens José begint goed werkgeverschap bij vertrouwen in je mensen. ‘Wanneer medewerkers zich veilig voelen en de ruimte krijgen om te leren, groeien ze vanzelf verder in hun vak’, legt ze uit. ‘Niet iedereen doet dat op dezelfde manier. Sommige monteurs analyseren graag problemen en zoeken naar patronen. Andere medewerkers leren vooral door te doen. Door daar rekening mee te houden, krijgen medewerkers meer ruimte om zich te ontwikkelen.’